Powrót na stronę głównąProblemy Osób NiepełnosprawnychPowrót na stronę główną
 

UWAGI DO KARTY PRAW OSÓB NIEPEŁNOSPRAWNYCH

                                                                                                                      Gdańsk, 10. lipca 2000 r.     

                                                          Pani

                                                                  Joanna Staręga - Piasek                                                                   Sekretarz Stanu                                                                   Pełnomocnik Rządu                                                                   Do Spraw Osób Niepełnosprawnych

   Powrót na początek strony

            W nawiązaniu do pisma Pani Minister z dnia 24.05.2000 r. w sprawie poszanowania Karty Praw Osób Niepełnosprawnych, NSZZ ,,Solidarność" przekazuje swoje spostrzeżenia i uwagi.

            Karta Praw Osób Niepełnosprawnych, których dotyczy Uchwała Sejmu RP przyjęta 1 sierpnia 1997 r. wzywa Rząd RP i władze samorządowe do podjęcia działań ukierunkowanych na urzeczywistnienie tych praw.

            W dokumencie ,,Podstawowe kierunki działania Ministra Pracy i Polityki Socjalnej w 1999 roku" rząd deklarował, że realizacja postanowień Karty odbywać się będzie przede wszystkim poprzez prace podejmowane w ramach rządowego ,,Programu działań na rzecz osób niepełnosprawnych i ich interpretacji ze społeczeństwem". Podkreślano także potrzebę przygotowania projektu nowej ustawy o wyrównywaniu szans osób niepełnosprawnych. Ustawa ta miała wyznaczać podstawowe obszary działań niezbędnych dla urzeczywistnienia procesu integracji osób niepełnosprawnych i prawa tych osób do niezależnego życia oraz obowiązki władz publicznych w zakresie kreowania i wspierania tego procesu.

Ustawa o wyrównywaniu szans osób niepełnosprawnych w założeniu stanowić miała wynik wspólnych prac administracji rządowej, organizacji pozarządowych oraz środowisk zainteresowanych i zaangażowanych w działania na rzecz osób niepełnosprawnych.

            NSZZ ,,Solidarność" zaakceptował taki plan działania Rządu, deklarując aktywny udział w pracach. W lutym 1999 r. przesłaliśmy własny projekt wstępnych założeń do ustawy. Niestety, pomimo powołania zespołu koordynacyjnego przy Pełnomocniku Rządu oraz składanych przez MPiPS deklaracji nie podjęto do dziś odpowiednich działań i nie określono kierunków prac nad tą ustawą.

            Z dokumentu ,,Podstawowe kierunki działania Ministra Pracy i Polityki Społecznej w 2000 roku" wynika, że odstąpiono od dotychczasowego rządowego ,,Programu działań na rzecz osób niepełnosprawnych i ich integracji ze społeczeństwem" oraz od prac nad projektem ustawy o wyrównywaniu szans osób niepełnosprawnych. W zamian ma być opracowany ,,Program wyrównywania szans osób niepełnosprawnych - Karta Praw Osób Niepełnosprawnych". Nie mamy informacji na temat stanu prac nad tym dokumentem. NSZZ ,,Solidarność" opowiada się za powrotem do koncepcji prac nad projektem ustawy o wyrównywaniu szans osób niepełnosprawnych. Uważamy, że Karta Praw Osób Niepełnosprawnych nie tworzy nowych praw, jest wyrazem woli Sejmu, aby władze wykonawcze realizowały prawa osób niepełnosprawnych.

            Wnioski płynące z analizy aktualnej sytuacji osób niepełnosprawnych oraz aktualnego stanu pomocy społecznej wskazują, naszym zdaniem, na konieczność rozdzielenia stanowisk Pełnomocnika Rządu ds. Osób Niepełnosprawnych i wiceministra ds. pomocy społecznej. Pozwoli to na zintensyfikowanie działań na rzecz środowiska osób niepełnosprawnych.

            Uwagi o realizacji poszczególnych punktów Karty w załączeniu.

 

Z wyrazami szacunku,

              Zbigniew Kruszyński

Członek Prezydium Komisji Krajowej NSZZ ,,Solidarność"Powrót na początek strony

 

 

 UWAGI NSZZ ,,SOLIDARNOŚĆ" DO KARTY PRAW OSÓB NIEPEŁNOSPRAWNYCH

 

1.      Dostęp do dóbr i usług umożliwiających pełne uczestnictwo w życiu społecznym:

NSZZ ,,Solidarność" stoi na stanowisku, że zapewnienie indywidualnej pomocy osobom niepełnosprawnym powinno się osiągnąć poprzez:

-         wypracowanie systemu udostępniania indywidualnej pomocy (asystenci osobiści, lektorzy, tłumacze języka migowego, pielęgniarze, przewodnicy, itp.)

-         określenie pierwszeństwa w korzystaniu z tych usług

-         przyznanie osobom niepełnosprawnym, członkom ich rodzin oraz osobom wspierającym prawa dostępu do informacji powszechnych, a także do informacji nawiązującym do praw osób niepełnosprawnych

-         prawo do swobodnego wyboru szkoły i zagwarantowanie wpływu na program nauczania

-         prawo do otrzymania pomocy w razie trudności w realizacji obowiązków rodzinnych

-         prawo do uzyskania bezpłatnej pomocy prawnej w sprawach dotyczących naruszania praw człowieka.

Obecnie istnieje nieświadomość osób niepełnosprawnych i ich rodzin mieszkających na wsi lub w niewielkich miastach dotycząca możliwości kompleksowej rehabilitacji. Urzędy i instytucje nie wychodzą do ludzi, a ograniczają się głównie do załatwiania (lub nie) zgłaszanych spraw. Samorządy nie wykazują większego zainteresowania najistotniejszymi sprawami osób niepełnosprawnych. Np. częściowa likwidacja barier architektonicznych zapewnia dobre samopoczucie administracji odsuwającej pozostałe sprawy na sam koniec w hierarchii zadań. Wiele ważnych budynków i obiektów użyteczności publicznej jest nadal niedostępnych (np. ośrodki kultury, sklepy, kościoły, punkty wyborcze).

Powrót na początek strony

 

2.  Dostęp do leczenia i opieki medycznej, wczesnej diagnostyki, rehabilitacji i edukacji leczniczej; świadczenia zdrowotne uwzględniające rodzaj i stopień niepełnosprawności, w tym zaopatrzenie w przedmioty ortopedyczne, środki pomocnicze, sprzęt rehabilitacyjny:

NSZZ ,,Solidarność" uważa, że dostęp do usług medycznych i rehabilitacyjnych powinien być realizowany poprzez:

-         prawo swobodnego dostępu do wczesnej, wielodyscyplinarnej diagnozy, usług medycznych i rehabilitacyjnych;

-         zapewnienie uczestnictwa w planowaniu, organizowaniu i realizowaniu tych usług;

-         stworzenie systemu pomocy w dostępie do tych usług dla rodzin ubogich z osobą niepełnosprawną;

-         zapewnienie profesjonalnego przeszkolenia personelu medycznego znającego problematykę niepełnosprawności;

-         zachęcanie osób niepełnosprawnych i ich rodzin do angażowania się w prowadzenie zajęć rehabilitacyjnych w roli instruktorów lub doradców.

Zasady zaopatrywania w sprzęt rehabilitacyjny i pomocniczy powinny się opierać na:

-         zagwarantowaniu dostępu do sprzętu rehabilitacyjnego. Określeniu jasnych zasad jego finansowania;

-         określeniu zadań państwa wspierających produkcję, dystrybucję i serwis sprzętu rehabilitacyjnego;

-         określeniu zadań związanych z upowszechnieniem wiedzy o sprzęcie rehabilitacyjnym i pomocniczym.

We wprowadzonej reformie służby zdrowia, w zbyt małym stopniu uwzględniono potrzeby osób niepełnosprawnych. Został utrudniony dostęp do lekarzy specjalistów, prawie za każdym razem wymagane są skierowania, uzyskiwane u lekarza prowadzącego. Zawężanie listy chorób przewlekłych jest kolejnym problemem (choroba reumatyczna i stwardnienie rozsiane, nie zostały uznane za choroby przewlekłe).

Lekarstwa są zbyt drogie, co przy znacznie większym zapotrzebowaniu na leki przez ON, jest bardzo dużym obciążeniem budżetów domowych tych osób. Oszczędzanie polegające na nie wykupywaniu leków, ogranicza efekty leczenia.

Powrót na początek strony

 

Utrudniony jest dostęp osób niepełnosprawnych do sprzętu ortopedycznego i pomocniczego z powodu:

-         wprowadzenia limitów ilościowych i czasowych dotyczących tego sprzętu;

-         wprowadzenia częściowej odpłatności.

Czas oczekiwania na orzeczenie w zespołach ds. orzekania o stopniu niepełnosprawności jest zbyt długi (3 - 6 miesięcy), w przypadku wykonania dodatkowych badań zleconych przez lekarza zespołu, niepełnosprawny musi te badania sam opłacić. Limit środków finansowych w PCPR na funkcjonowanie zespołów jest zbyt niski.

Związek pozytywnie ocenia formę pomocy indywidualnym osobom niepełnosprawnym poprzez programy celowe takie jak np.:

-         ,,Drogowskaz", dotyczący pomocy w zaopatrzeniu w przedmioty ortopedyczne, środki pomocnicze oraz w komunikowaniu się;

-          ,,Komputer dla Homera" - pomoc finansowa dla osób niewidomych i niedowidzących w dostępie do nowoczesnego sprzętu komputerowego.

Obawiamy się jednak, że w związku ze zmniejszeniem przez PFRON środków planowanych na poszczególne zadania, nie wszyscy zgłaszający się uzyskają pomoc.

3.  Dostęp do wszechstronnej rehabilitacji mającej na celu adaptację społeczną:

Niskie świadczenia rentowe, drogie lekarstwa, częste korzystanie z leczenia powodują wręcz drastyczne obniżenie poziomu życia osób niepełnosprawnych i ich rodzin. Niemożność samorealizacji przez ON poprzez pracę, brak zapewnienia sobie i rodzinie godnych warunków życia powoduje frustracje i częste przypadki degradacji oraz pójście na łatwiznę. W konsekwencji osoba niepełnosprawna staje się stałym interesantem w ośrodkach pomocy społecznej.

Innym problemem jest kwestia funkcjonowania przychodni rehabilitacyjnych przy ZPCh. W obecnej sytuacji przychodnie te utrzymywane są wyłącznie ze środków zakładowego funduszu rehabilitacji, ponieważ Kasy Chorych odmawiają podpisywania z nimi kontraktów. Tymczasem osoby niepełnosprawne, tak jak wszyscy inni, objęte są obowiązkiem płacenia składek na ubezpieczenie zdrowotne. Mamy, więc do czynienia z podwójnym obciążeniem finansowym naszego środowiska. Istnieje groźba, iż będą przekroczone środki ZFRON, przy jednoczesnym niewykorzystaniu pieniędzy zgromadzonych w Kasach Chorych.

Duże emocje w środowisku powoduje brak jednolitych, uregulowań w wysokości dopłat do turnusów rehabilitacyjnych, szczególnie, że środki przeznaczone na te formy rehabilitacji są znacznie mniejsze. Powrót na początek strony

4.  Prawo osób niepełnosprawnych do nauki w szkołach razem z pełnosprawnymi rówieśnikami, jak też do korzystania ze szkolnictwa specjalnego lub edukacji indywidualnej:

                 Trudno jest w czasie, gdy wdrażana jest reforma edukacji, ocenić prawo osób niepełnosprawnych do nauki w szkołach integracyjnych i specjalnych. Według naszego rozeznania, w Ministerstwie Edukacji Narodowej trwają prace nad miejscem i rolą kształcenia specjalnego w zreformowanej szkole oraz nad założeniami reformy systemowej kształcenia specjalnego na poziomie ponadgimnazjalnym.

Ocena skuteczności nowych rozwiązań możliwa będzie po wejściu w życie pakietu rozporządzeń dotyczących:

-         zasad organizowania opieki nad uczniami niepełnosprawnymi, kształcenia uczniów w ogólnodostępnych i integracyjnych szkołach i placówkach oraz zasad organizacji kształcenia specjalnego

-         działania publicznych poradni psychologiczno-pedagogicznych;

-         udzielania uczniom pomocy psychologicznej i pedagogicznej;

-         orzekania o potrzebie kształcenia specjalnego;

Przy pracach nad wdrażaniem reformy edukacji należy zwrócić, także uwagę na opracowanie systemu:

-         przygotowania nauczycieli w szkołach integracyjnych do pracy z dziećmi i młodzieżą specjalnej troski;

-         kształcenia i doskonalenia pedagogów specjalnych dla potrzeb szkół zawodowych.

5.  Pomoc psychologiczna, pedagogiczna i inna pomoc specjalistyczna umożliwiająca rozwój, zdobycie lub podniesienie kwalifikacji ogólnych i zawodowych:

           Istnieje potrzeba stworzenia możliwości kontynuowania edukacji wszystkim osobom niepełnosprawnym oraz umożliwienia im odbywania kursów zawodowych i specjalistycznych, zwiększy to szanse ON na podjęcie pracy na otwartym i chronionym rynku pracy.Powrót na początek strony

 

6.  Praca na otwartym rynku pracy zgodnie z kwalifikacjami, wykształceniem i możliwościami oraz do korzystania z doradztwa zawodowego i pośrednictwa, a gdy niepełnosprawność i stan zdrowia tego wymaga - prawo do pracy w warunkach przystosowanych do potrzeb niepełnosprawnych:

            Na podstawie danych GUS można oszacować, że pracę podejmuje mniej niż 45% ogółu niepełnosprawnych, którzy potencjalnie zdolni są do pracy. Głównym powodem jest brak odpowiedniej pracy, stanowisk pracy przystosowanych do rodzaju schorzenia. Poważnym problemem ON jest słabe przygotowanie zawodowe i niskie wykształcenie.

       W środowisku osób niepełnosprawnych panuje obawa, że w ZPCh nasili się proces zwalniania ON mających świadczenia rentowe lub z ciężkimi schorzeniami, tj. takimi, które w procesie pracy w zakładzie powodują częstsze, niż zwykle przerwy w pracy. W związku z tym powstaje konieczność ciągłego monitorowania sytuacji ekonomicznej ZPCh, dawałoby to możliwość udoskonalenia programu ,,SEZAM", którego celem jest pomoc ZPCh zagrożonym utratą płynności finansowej, na utrzymanie istniejących miejsc pracy dla osób niepełnosprawnych.

          Poprzez niestabilność przepisów i ich regresywność wobec zatrudnienia osób niepełnosprawnych, dostęp do rynku pracy dla tych osób ustawicznie się kurczy, a osoby, które zarobkowały przechodzą na utrzymanie społeczne. Sytuację pogarsza fakt, że w bieżącym roku środki finansowe przeznaczone na tworzenie nowych miejsc pracy dla osób niepełnosprawnych stanowią zaledwie 16% środków ubiegłorocznych.

          Nieefektywnie funkcjonuje rynek pośrednictwa pracy dla osób niepełnosprawnych oraz system doradztwa zawodowego i przekwalifikowań zawodowych, np. kieruje się osobę na kurs komputerowy, po to, aby zająć czas bezrobotnej ON, jednak w perspektywie nie ma pracy na stanowisku związanym z obsługą komputera. Brak analizy rynku pracy dla niepełnosprawnych, określającej oczekiwania pracodawców wobec absolwentów.

7.  Prawo do zabezpieczenia społecznego uwzględniającego konieczność ponoszenia zwiększonych kosztów wynikających z niepełnosprawności, jak również uwzględniania tych kosztów w systemie podatkowym:

           Kryteria dochodowe, uprawniające do korzystania z różnych form pomocy społecznej, nie uwzględniają znacznie wyższych kosztów, które, na co dzień ponoszą rodziny osób niepełnosprawnych.

           Mimo deklaracji rządu, nie rozwiązano dotychczas problemu rekompensaty równoważącej osobom niepełnosprawnym utratę zwolnienia z podatku od środków transportu w wyniku włączenia tego podatku w cenę paliw płynnych.

NSZZ ,,Solidarność" uważa, że w świadczeniach socjalnych położyć trzeba nacisk na dopracowanie systemu świadczeń dla:

-         rodzin wychowujących dzieci niepełnosprawne;

-         opiekujących się dorosłymi osobami niepełnosprawnymi;

-         osób niepełnosprawnych nie posiadających świadczeń z ubezpieczenia społecznego. Powrót na początek strony

 

8.  Prawo do życia w środowisku wolnym od barier funkcjonalnych, (w tym: dostęp do urzędów, punktów wyborczych i obiektów użyteczności publicznej; swobodne przemieszczanie się i powszechne korzystanie ze środków transportu; dostęp do informacji; możliwość komunikacji międzyludzkiej):

Uważamy, że zbyt wolno przebiega rzeczywista likwidacja barier architektoniczno-urbanistycznych w urzędach, budynkach użyteczności publicznej, szkołach, szpitalach, ośrodkach kulturalnych, sklepach i na ulicach. Należy, zatem, prawnie określić obowiązki państwa w zakresie likwidacji i minimalizacji barier architektonicznych i transportowych (m.in. sieć transportowa dla osób niepełnosprawnych, miejsca na parkingach, właściwa sygnalizacja uliczna i w środkach transportu).

Zauważalny jest postęp w dostosowaniu standardów technicznych transportu miejskiego (autobusy, tramwaje) do potrzeb osób niepełnosprawnych, niestety problem ten nie jest rozwiązywany w transporcie krajowym (PKP, PKS), który nie spełnia pod tym względem podstawowych warunków. Jak wynika z raportu NIK w całym taborze kolejowym tylko 28 wagonów było w różnym stopniu przystosowanych do przewozu osób niepełnosprawnych, wśród autobusów dalekobieżnych znalazło się tylko 10 odpowiednich pojazdów; 75% dworców PKP i 83% dworców PKS nie zapewnia osobom niepełnosprawnym dogodnych warunków podróżowania.

Ponadto nie przygotowano przez ministra ds. transportu przepisów stymulujących produkcję i zakup pojazdów przystosowanych do przewozu osób niepełnosprawnych.

Należy zintensyfikować działania mające na celu zapewnienie osobom niepełnosprawnym, w tym szczególnie osobom niesłyszącym, dostęp do informacji (tłumacze języka migowego w urzędach publicznych, większa ilość programów telewizyjnych tłumaczonych w języku migowym). Powrót na początek strony

 

9.  Samorządna reprezentacja środowiska ON oraz konsultacja z nim wszelkich przepisów prawnych dotyczących osób niepełnosprawnych:

          Jako organizacja związkowa stwierdzamy, że projekty przepisów prawnych oraz inne dokumenty oddawane są do opinii naszych Sekcji Osób Niepełnosprawnych i Niewidomych; nasi przedstawiciele zapraszani są na posiedzenia Komisji Parlamentarnych, odbywają się także spotkania z przedstawicielami rządu (MPiPS, PFRON).

          Mimo dobrej informacji oraz wymiany opinii, środowisko ON jest rozgoryczone brakiem uwzględniania większości jego opinii.

          Uważamy, że w większym stopniu w procesie konsultacji na poziomie kraju oraz regionu, należy uwzględnić organizacje pozarządowe prowadzące działalność na rzecz osób niepełnosprawnych.

10.  Pełne uczestnictwo w życiu publicznym, społecznym, kulturalnym, artystycznym, sportowym oraz rekreacji i turystyce odpowiednio do swych zainteresowań i potrzeb:

    Zadania z zakresu sportu, kultury, turystyki i rekreacji są realizowane przede wszystkim przez organizacje pozarządowe prowadzące działalność na rzecz osób niepełnosprawnych. Mogą one być, jako zadania zlecone, dofinansowane przez PFRON do wysokości 80%.

           NSZZ ,,Solidarność" obawia się, że w bieżącym roku wskutek restrykcyjnych zmian podatkowych od 1.01.2000 r., środki finansowe przeznaczone przez PFRON na dofinansowanie sportu, kultury i rekreacji osób niepełnosprawnych będą niewystarczające. Spowoduje to dalsze ograniczenie i tak już niewielkiego dostępu osób niepełnosprawnych do uczestnictwa w życiu publicznym, społecznym i kulturalnym.Powrót na początek strony

 

Powrót do strony głównejProblemy Osób Niepełnosprawnych

W problemach niepełnosprawnych i społecznych można się kontaktować:

Komisja Krajowa NSZZ ,,Solidarność"
80-855 Gdańsk,
ul. Wały Piastowskie 24
Dział Polityki Społecznej,

Zbigniew Kruszyński, tel. (0 58) 308-44-08, e-mail: dpsgda@solidarnosc.org.pl

(bezpośredni e-mail do Działu Polityki Społecznej czynny od 5 marca 1999 r.)

www.solidarnosc.org.pl - KK NSZZ KK NSZZ "Solidarność", 80-855 GDAŃSK, ul. Wały Piastowskie 24 - kliknij tu a znajdziesz się w Gdańsku 80-855 GDAŃSK, ul. Wały Piastowskie 24Powrót na początek strony

 

Kilka słów o autorze witryny Szukam sponsora witryny Problemy Osób Niepełnosprawnych >>>>>>>>>>>>> Szukam sponsora witryny Problemy Osób Niepełnosprawnych >>>>>>>>>>>>> Szukam sponsora witryny Problemy Osób Niepełnosprawnych >>>>>>>>>>>>> Szukam sponsora witryny Problemy Osób Niepełnosprawnych >>>>>>>>>>>>> Szukam sponsora witryny Problemy Osób Niepełnosprawnych >>>>>>>>>>>>> Szukam sponsora witryny Problemy Osób Niepełnosprawnych >>>>>>>>>>>>> Szukam sponsora witryny Problemy Osób Niepełnosprawnych >>>>>>>>>>>>>Szukam sponsora witryny Problemy Osób Niepełnosprawnych >>>>>>>>>>>>>Szukam sponsora witryny Problemy Osób Niepełnosprawnych >>>>>>>>>>>>> Szukam sponsora witryny Problemy Osób Niepełnosprawnych >>>>>>>>>>>>> Szukam sponsora witryny Problemy Osób Niepełnosprawnych >>>>>>>>>>>>> Kilka słów o autorze witryny

Parę słów o obsługującm witrynę, serdecznie wszystkich zapraszam ostatnia modyfikacja:  kwiecień, 2003  e-meil do obsługującego witrynę, proszę o listy, opinieromans@idn.org.pl 

Powrót na początek stronyPowrót na początek strony    INTERNET dla NIEPEŁNOSPRAWNYCH - IdN1Strona wyróżniona przez serwis NonProfit.pl